10 DE OPTICIEN NR 6 2025 INTERVIEW Wie bij Spectrum Oogziekenhuis binnenkomt, merkt al snel dat de traditionele rolverdeling in de oogzorg niet vanzelfsprekend is. Optometristen, Technisch Oogheelkundig Assistenten (TOA) en physician assistants (PA) spelen hier een centrale rol in triage, diagnostiek en behandeling. De oogarts? Die komt pas in beeld wanneer het echt nodig is. “Door deze taakherschikking kunnen we de schaarse tijd van oogartsen inzetten voor complexe zorgvragen”, legt Robbert uit. “Zo wordt de ‘stoeltijd’ optimaal benut en kunnen we meer patiënten helpen zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit. Sterker nog: de kwaliteit wordt er juist beter van, omdat we met maatwerk kunnen werken." In de praktijk betekent dit dat optometristen zelfstandig tot wel 70% van de laagcomplexe zorg afhandelen. Alleen wanneer er sprake is van complexe diagnostiek of een operatieve indicatie, wordt de patiënt ‘warm’ doorverwezen naar de oogarts, mét toegang tot hetzelfde elektronisch patiëntendossier, inclusief beeldmateriaal. “Dat voorkomt onnodige herhaalonderzoeken en versnelt het hele traject”, aldus Robbert. Kwaliteit én kostenbesparing Naast efficiëntie en patiëntvriendelijkheid, levert dit model ook aanzienlijke financiële voordelen op. Robbert: "De meeste zorg die bij ons door optometristen wordt geleverd, valt onder het OZPtarief, dat staat voor Overige Zorgproducten. Dat is aanzienlijk goedkoper dan het DBC-tarief voor medisch specialisten. Denk aan een eerste consult: die kost bij een oogarts met diagnostiek al gauw 100 euro meer per patiënt. Op landelijke schaal gaat het dan om miljoenen aan besparingen." Volgens Robbert is deze aanpak dan ook geen kostenverschuiving, maar een echte kostenverlaging. "En dat terwijl de patiënt betere, snellere zorg ontvangt. Dát is waar het om moet draaien in de zorg." Een andere kijk op samenwerking De vernieuwde werkwijze vraagt om nauwe samenwerking tussen zorgprofessionals en dat begint vaak bij de opticien. Robbert benadrukt dat een sterke verbinding tussen eerste- en tweedelijnszorg cruciaal is om het model te laten werken. “Opticiens spelen een sleutelrol. Zij zijn meestal de eersten die veranderingen in het zicht van een klant signaleren. Als zij de stap durven zetten om door te verwijzen naar een optometrist in plaats van direct naar een oogarts, kunnen we veel efficiënter werken. Het helpt daarbij enorm als die verwijzing uitkomt in een netwerk waarin alle zorgprofessionals (van optometrist tot oogarts) gebruikmaken van hetzelfde dossier en dezelfde werkafspraken. Dat voorkomt dubbel werk, houdt de lijnen kort en maakt de zorg voor de patiënt overzichtelijk en veilig.” Dat het in de praktijk ook écht werkt, bewijst de satellietvestiging van Spectrum Oogziekenhuis in Raalte: Spectrum Oogzorg Salland. Daar besloot de eigenaar van een franchise-optiekzaak het pand naast zijn winkel om te bouwen tot oogzorgcentrum. Inmiddels draaien twee optometristen er spreekuren en zien zij samen zo’n 150 nieuwe patiënten per maand. “Meer dan 80% daarvan hoeft niet door naar de oogarts”, vertelt Robbert. “Dat betekent minder druk op de oogartsen in de tweede lijn, kortere wachttijden en snellere hulp voor wie het echt nodig heeft.” Interne scholing Een belangrijke succesfactor in deze aanpak is de inzet op kwaliteit en opleiding. Niet elke optometrist beschikt over de klinische ervaring die nodig is voor dit model. Daarom biedt Spectrum Oogziekenhuis interne scholingstrajecten aan. "We investeren bewust in jonge, gemotiveerde optometristen en PA’s", aldus Robbert. "Zij krijgen de ruimte om onder begeleiding ervaring op te doen en door te groeien tot zelfstandig werkende professionals." Ook overleg met oogartsen blijft mogelijk via beeldbelfunctionaliteit. "Twijfelt een optometrist ergens over? Dan is overleg zó geregeld. Dat maakt het werk veilig én aantrekkelijk." Van regio Twente tot Arnhem Spectrum Oogziekenhuis is actief op meerdere locaties: de hoofdlocaties bevinden zich in Arnhem en Almelo, met daarnaast poliklinieken in Hengelo en Raalte. "We willen zorg dichter bij huis brengen, zonder dat dit ten koste gaat van kwaliteit of doelmatigheid", vertelt Robbert. "Onze ambitie is om dit model de komende jaren verder uit te breiden met nieuwe tweedelijnslocaties en satellietvestigingen." Urgentie Hoewel het model op meerdere fronten voordelen biedt, blijft de urgentie hoog. "De wachttijdproblematiek is nijpend en niet alleen voor mensen die een staaroperatie nodig hebben. Voor patiënten met chronische oogziekten, zoals glaucoom, maculadegeneratie of uveïtis, kan vertraging ernstige gevolgen hebben voor het zicht." Daarom is het volgens Robbert essentieel dat er nu wordt ingegrepen. "We kunnen het ons simpelweg niet veroorloven om te wachten tot het écht misgaat." Geen concurrentie, maar voorbeeldfunctie Spectrum Oogziekenhuis wil nadrukkelijk geen concurrent zijn van andere klinieken of ziekenhuizen. "We willen laten zien dat het anders kan. Dat duurzame, toegankelijke oogzorg mogelijk is, mits je bereid bent om buiten de gebaande paden te denken." Die houding vraagt ook om samenwerking met zorgverzekeraars. "Zij moeten het lef hebben om in dit model te investeren. Wij delen actief de uitkomsten van onze pilots om hen daarvan te overtuigen." De optometrist als spil in toekomstbestendige oogzorg Tot slot is Robbert duidelijk over de rol van de optometrist in de toekomst van de oogzorg: "Zij zijn onmisbaar. Als we het zorginfarct willen voorkomen, moeten we veel meer inzetten op de kracht van deze professionals. Niet als vervanging van de oogarts, maar als aanvulling, met een eigen, volwaardige rol." Meer informatie: Spectrum Oogziekenhuis www.spectrumoogziekenhuis.nl BIJ SPECTRUM OOGZIEKENHUIS WORDT OOGZORG ANDERS GEORGANISEERD De wachttijden in de oogheelkunde lopen in heel Nederland steeds verder op. In sommige regio’s wachten patiënten inmiddels meer dan een jaar op een eerste consult. En met de vergrijzing in aantocht, dreigt een heus oogzorginfarct. Toch bewijst Spectrum Oogziekenhuis dat het ook anders kan. Directeur Robbert van de Mortel vertelt hoe hun innovatieve model niet alleen de zorg toegankelijker maakt, maar ook de rol van de opticien en de optometrist versterkt.
RkJQdWJsaXNoZXIy MTAyNDU4